ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ

Η αποκάλυψη της αναθηματικής στήλης

Κεντρική στιγμή του φετινού αφιερώματος αποτελεί η αποκάλυψη της αναθηματικής στήλης του Σπυρίδωνος Περεσιάδη, η οποία ανεγέρθηκε στην πλατεία του Μεσορρουγίου, στον γενέθλιο τόπο του συγγραφέα. Εκατόν οκτώ χρόνια μετά τον θάνατό του, η Κοινότητα Μεσορρουγίου στήνει ένα μνημείο στην πλατεία του χωριού όπου γεννήθηκε, τιμώντας τη μνήμη του και αποκαθιστώντας έναν συμβολικό δεσμό ανάμεσα στον δημιουργό και τον τόπο καταγωγής του.

Η πρωτοβουλία ανήκει στο Φεστιβάλ Γκόλφω, με τη μέριμνα της Τοπικής Κοινότητας Μεσορρουγίου, και την οικονομική υποστήριξη του φαρμακοποιού Πάνου Ασημακόπουλου και της κυρίας Φωτεινής Περεσιάδου – Τσαγκαλάκη.

Η τελετή της αποκάλυψης θα πραγματοποιηθεί στις 11:30, παρουσία επισήμων και κατοίκων της περιοχής, και θα συνοδευτεί από την Παιδική Χορωδία της Φιλαρμονικής Ακράτας, η οποία θα ερμηνεύσει το τραγούδι «Ακράτα, κόρη του Χελμού», σε μουσική του Ιωάννη Χασάπη και στίχους του ίδιου του Περεσιάδη.

Η ανέγερση της στήλης δεν αποτελεί απλώς μια πράξη τιμής προς έναν σημαντικό δημιουργό· είναι, κυρίως, μια συμβολική επιστροφή του ιδίου στον τόπο καταγωγής του και μια σταθερή υπενθύμιση στο διηνεκές της καθοριστικής συμβολής του στη θεατρική και πολιτιστική παράδοση της Αιγιάλειας και της Ελλάδας γενικότερα.

Η συγγραφέας – εκπαιδευτικός Αναστασία Ευσταθίου αναφέρεται με τον δικό της ιδιαίτερο ποιητικό τρόπο στην προσωπογραφία του τιμώμενου Αχαιού συγγραφέα της «Γκόλφως».

Από τον Περεσιάδη στο θέατρο της Ακράτας και της Αιγιάλειας

Η εκδήλωση θα συνεχιστεί με ένα πλούσιο καλλιτεχνικό πρόγραμμα, στο επίκεντρο του οποίου βρίσκεται το έργο του Περεσιάδη «Εσμέ», που θα παρουσιαστεί σε μορφή θεατρικού αναλογίου, σε επιμέλεια του Πάνου Κουμπούρα.

Συμμετέχουν οι Ακρατινοί ερασιτέχνες ηθοποιοί Νίκος Γραβάνης, Πάνος Κουμπούρας, Νατάσα Ασημακοπούλου, Γιάννης Μαλαβέτας, Ανθή Παμπούκη και η Βασιλική Καλύβα, που θα ερμηνεύσει επιπλέον δύο παραδοσιακά τραγούδια του Μοριά.

Η συμμετοχή ερασιτεχνών ηθοποιών από την Ακράτα έχει ιδιαίτερο συμβολικό βάρος, καθώς η θεατρική παράδοση της περιοχής συνδέεται ιστορικά με τον ίδιο τον Περεσιάδη. Η ερασιτεχνική θεατρική δραστηριότητα στην Ακράτα ξεκίνησε ήδη από τα τέλη του 19ου αιώνα, με πρωτεργάτη τον ίδιο τον συγγραφέα, ενώ η θρυλική «Γκόλφω» —το έργο με το οποίο ο Περεσιάδης κατέκτησε μόνιμη θέση στη νεοελληνική θεατρική σκηνή— παρουσιάστηκε για πρώτη φορά στην Ακράτα το 1894, από ντόπιο ερασιτεχνικό θίασο.

Από εκείνη την πρώτη θεατρική σπίθα διαμορφώθηκε μια παράδοση που παραμένει ζωντανή στην Αιγιάλεια μέχρι σήμερα. Οι πολυάριθμοι και δραστήριοι ερασιτεχνικοί θίασοι της περιοχής συνεχίζουν να υπηρετούν το θέατρο και να συναντώνται κάθε καλοκαίρι στο Αίγιο, σε μια θεατρική δραστηριότητα που αποτελεί πλέον σημαντικό κομμάτι της πολιτιστικής ζωής της Αιγιάλειας.

Ο «Παππούς Μιλτιάδης» και το «Χρονικόν του Μορέως»

Το πρόγραμμα περιλαμβάνει επίσης την ανάγνωση του βραβευμένου παραμυθιού «Ο παππούς Μιλτιάδης από τα Χαλκιάνικα», από τον ίδιο τον νεαρό συγγραφέα του, τον μαθητή Γιώργο Ζαφειρόπουλο.

Ξεχωριστή θέση στο φετινό αφιέρωμα κατέχει η παρουσίαση αποσπάσματος από το περίφημο έμμετρο «Χρονικόν του Μορέως» —στην ελληνική μεσαιωνική εκδοχή του— ένα έργο περίπου εννέα χιλιάδων στίχων, αγνώστου συγγραφέα, που αποτελεί μία από τις σημαντικότερες πηγές για τη μεσαιωνική ιστορία της Πελοποννήσου. Η παρουσίαση αυτή αποτελεί καρπό ερευνητικής και καλλιτεχνικής επεξεργασίας ενός και πλέον έτους, στο πλαίσιο ενός ευρύτερου εγχειρήματος για τη μετάπλαση του «Χρονικού» σε παράσταση.

Η παρουσίαση συνδέεται με μια ενδιαφέρουσα, αλλά προς το παρόν ατεκμηρίωτη προφορική οικογενειακή παράδοση, σύμφωνα με την οποία ο Περεσιάδης, κατά τα μαθητικά του χρόνια και πριν από την απώλεια της όρασής του, ενδέχεται να είχε έρθει σε επαφή με το συγκεκριμένο έργο.

Η παράδοση αυτή συνδέεται με τον πατέρα του, Σωτήριο Περεσιάδη, δικολάβο, ο οποίος φέρεται να τελούσε υπό ένα είδος κηδεμονίας του συγχωριανού του, κληρικού Αμβροσίου Φραντζή (1778–1851) —μέλους της Φιλικής Εταιρείας, ο οποίος έλαβε μέρος στη μυστική Συνέλευση της Βοστίτσας και αργότερα συνέγραψε το μνημειώδες τετράτομο έργο «Επιτομή της Ιστορίας της Αναγεννηθείσης Ελλάδος». Είναι δεδομένο ότι ο Φραντζής ενέγραψε τον νεαρό Σωτήριο Αναγνωστόπουλο στα δημοτολόγια του Δήμου Αθηναίων, αρχικά με το επώνυμο Περετές και στη συνέχεια ως Περεσιάδης· οι λόγοι της αλλαγής αυτής παραμένουν αδιευκρίνιστοι.

Ανεξάρτητα από την ιστορική τεκμηρίωση αυτής της οικογενειακής μαρτυρίας, η παρουσία του «Χρονικού» στο αφιέρωμα δημιουργεί έναν γόνιμο συμβολικό διάλογο ανάμεσα στη μεσαιωνική Πελοπόννησο, την ιστορική μνήμη του Μοριά και τη δραματουργία του Περεσιάδη.

Οι παρευρισκόμενοι θα έχουν την ευκαιρία να ακούσουν το απόσπασμα στον αυθεντικό μεσαιωνικό ελληνικό έμμετρο λόγο, μέσα από την ερμηνεία του Ανδρέα Διαμαντόπουλου, με τη μουσική συνοδεία του Χρήστου Μαγαλιούλη, ο οποίος θα λειτουργήσει σκηνικά ως ένας σύγχρονος τροβαδούρος της εποχής της Φραγκοκρατίας στον Μοριά. Τη σκηνοθετική επιμέλεια έχει η Άννα Γουρζή.

Η παρουσίαση αυτή αποτελεί την πρώτη δοκιμή ενός ευρύτερου καλλιτεχνικού εγχειρήματος, το οποίο προγραμματίζεται να διευρυνθεί και να ταξιδέψει σε άλλους τόπους της Πελοποννήσου που συνδέονται με το «Χρονικόν του Μορέως».

Κοινότητα και Μνήμη

Το καλλιτεχνικό πρόγραμμα θα ολοκληρωθεί με μουσικές και τραγούδια από την Παιδική Χορωδία της Φιλαρμονικής Ακράτας, υπό τη διδασκαλία της Μαρίας Γερολύμου.

Τον συντονισμό και την παρουσίαση της εκδήλωσης έχει η φιλόλογος-ιστορικός Ανθή Παμπούκη.

Το αφιέρωμα θα κλείσει με κεράσματα, σε ένα κλίμα ευφρόσυνης μάζωξης στη φθινοπωρινή μαγεία του Χελμού.

Το 3ο Αφιέρωμα στον Σπυρίδωνα Περεσιάδη δεν είναι απλώς μια εκδήλωση μνήμης. Είναι μια προσπάθεια να επιστρέψει ο τιμώμενος δημιουργός στον τόπο του, να φωτιστεί εκ νέου η σχέση του με το Μεσορρούγι, την Ακράτα και την Αιγιάλεια, να συναντηθεί το έργο του ξανά με το κοινό, και να ενδυναμωθεί η συλλογική μνήμη όλων εκείνων που εξακολουθούν να κρατούν ζωντανό τον δημιουργό και τα δημιουργήματά του.

Τις εκδηλώσεις υποστηρίζουν: Το Υπουργείο Πολιτισμού, ο Δήμος Αιγιάλειας, η Τοπική Κοινότητα Μεσορρουγίου, ο Φιλοπρόοδος Όμιλος Ακράτας «Γεώργιος Λεφεντάριος», ο Μουσικοχορευτικός Σύλλογος «Φιλαρμονική Ακράτας» και ο Σύλλογος «Αναγέννησις» Ακράτας. 

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

08:00–10:00 ΘΕΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ
στον Ι.Ν. Παναγίτσας
Τελεί ο π. Σάββας Ζαφειρόπουλος

11:00–11:15 ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΙ

11:15–11:30 ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΤΟΝ ΣΠΥΡΙΔΩΝΑ ΠΕΡΕΣΙΑΔΗ
Παρουσιάζει η Αναστασία Ευσταθίου

11:30–11:45 ΑΠΟΚΑΛΥΨΗ ΑΝΑΘΗΜΑΤΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ ΠΕΡΕΣΙΑΔΗ

― «ΑΚΡΑΤΑ ΚΟΡΗ ΤΟΥ ΧΕΛΜΟΥ»
Η Παιδική Χορωδία της Φιλαρμονικής Ακράτας ερμηνεύει το ομώνυμο τραγούδι του Ιωάννη Χασάπη σε στίχους Σπυρίδωνος Περεσιάδη.

11:45–13:00 ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

― «ΕΣΜΕ» ΤΟΥ ΣΠΥΡΙΔΩΝΟΣ ΠΕΡΕΣΙΑΔΗ (θεατρικό αναλόγιο)
Επιμέλεια: Πάνος Κουμπούρας
Διαβάζουν οι: Νίκος Γραβάνης, Ανδρέας Διαμαντόπουλος, Νατάσα Ασημακοπούλου, Πάνος Κουμπούρας, Γιάννης Μαλαβέτας, και Βασιλική Καλύβα (δύο τραγούδια του Μοριά)

― «Ο ΠΑΠΠΟΥΣ ΜΙΛΤΙΑΔΗΣ ΑΠΟ ΤΑ ΧΑΛΚΙΑΝΙΚΑ»
Βραβευμένο παραμύθι του μαθητή Γιώργου Ζαφειρόπουλου
Διαβάζει: ο μαθητής Γιώργος Ζαφειρόπουλος

― ΤΟ ΧΡΟΝΙΚΟΝ ΤΟΥ ΜΟΡΕΩΣ (Απόσπασμα)
Διαβάζει ο Ανδρέας Διαμαντόπουλος
Παρεμβαίνει μουσικά ο Χρήστος Μαγαλιούλης
Σκηνοθετική επιμέλεια: Άννα Γουρζή

― ΜΟΥΣΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ
Παιδική Χορωδία της Φιλαρμονικής Ακράτας
Διδασκαλία: Μαρία Γερολύμου

Συντονισμός – παρουσίαση:
Ανθή Παμπούκη, φιλόλογος-ιστορικός

13:00–14:00 ΚΕΡΑΣΜΑΤΑ